تبليغاتX
زبان و ادبیات لکی(پهلوی باستان )

زبان و ادبیات لکی(پهلوی باستان )

بازمانده های زبان پهله ای قدیم لکی .کلهری. فئیلی وکرمانشاهی می باشند

زاگرس در خواب است

چنانچه به چند دهه ی اخیر یعنی پایان قاجار و اغاز پهلوی وتا تاکنون به تاریخ زاگرس میانی بنگریم چه خواهیم دید؟ ( منظور از زاگرس میانی در اینجا استان های کرمانشاه ایلام و لرستان است)

قبيله گرائی افراطی ،روزمرگی،دفاع از هیچ،نداشتن ایده ،نبود اتحاد ،تکیه ی بیش از حد به حکومت ، طلب کار بودن از همه،..

در این بخش ابتدا پرسش هائی طرح و انگاه در حد توان وآگهی پاسخ داده خواهند شد.

1-ایا اصولا زاگرس نشینان انسان های متمدن با تعریف امروزی بوده اند؟

2-ایا زاگرس نشینان پس از تاریخ باستان جدا کنیم چیزی دارند که قابل طرح باشد؟

3-ایا بزرگانی در1000 سال گذشته داشته است؟

4-ایا بودیم بودیم شرط است یا هستیم هستیم؟

ج1- انچه امروزه به نام مفرغ های لرستان ،که شمامل بیشتر مفرغ های منطقه می شوند، در جهان شناخته شده اند گواه یک تمدن کشاورزی و حتی گذر از کشاورزی دارد. بنابراین مردمان این منطقه قطعا صاحب تمدن حتی پیش ازورود اریائی ها بوده اند .در ضمن ویژگی های طبیعی می توانسته از مردمانش به خوبی محافظت کرده ویک کوچ 100 تا 200 کیلومتری باعث می شده است که از سرما و گرمای سخت رها یابند.

ج2- قطعا دارند ، به نظر می رسد علاوه بر نقش پیدا و نهانی که در شکل گیری تمدن پارس داشته اند پس از حمله اعراب نیز تا انجا که توانسته اند مقاومت کرده اند و در برهه ای (قرن 4 ) بجای شمشیر دست به تنبور برده اند و از عقیده بر علیه عقیده استفاده کرده اند در ضمن چنان دیواری محکم از نفوذ عربیت بجای اسلامیت بداخل فلات ایران جلوگیری کرده اند و گرنه اکنون ماها نیز می بایست مانند مصری ها و سوری ها زبان و فرهنگ عربی می داشتیم،این تاثیر شگرف توسط همین مردم انهم در جوار بغداد صورت گرفت که سعی در پالودن اسلامیت از عربیت می کردند وشاید اولین مردمانی بودند که قران کریم را ترجمه کردند و حتی مذهب های را به وجود اورد که با عقاید سایر مسلمانان هم خوانی نداشته و ندارد.

 


ادامه مطلب
+  نویسیاوی ئه ر  شنبه سیزدهم مهر 1387ساعت 23:54  توسط که د خودائی  | 

کتاب شعر لکی

 گردباد سر به هوا: بازسرایی تک بیت های لکی

گردآورنده: حسین اکبری نسب

گردباد سر به هوا: بازسرایی تک بیت های لکی

با مقدمه ی ایرج رحمانپور

مشخصات کتاب
 

  • تعداد صفحه: 56
  • نشر: آرویج (18 اردیبهشت، 1386)
  • شابک: 964-504-051-5
  • قطع کتاب: رقعی
  • وزن: 250 گرم

 

+  نویسیاوی ئه ر  پنجشنبه بیست و سوم خرداد 1387ساعت 17:33  توسط که د خودائی  | 

خطاب به محمد محمدی نماینده محترم مجلس

خطاب به محمد محمدی نماینده محترم مجلس

در وب لاگ  www.selselaa.blogfa.com چند پیشنهاد به جناب نماینده اورده شده است

+  نویسیاوی ئه ر  چهارشنبه بیست و دوم خرداد 1387ساعت 22:50  توسط که د خودائی  | 

نمونه ای از آگهی ترحیم

نمونه ای اگهی فوت به زبان لکی

 

پئ رس

 

 

هة ر  که س   داخداره سيا  د ه ر ينه

 

 

 

  داخدار  مه زانوو    جه سئ   خه م   چوؤينه

 

هرکسی داغدار است درونش از غم سیاه است و داغدار می داند من چه حالی دارم

 

ئه را امئ رزش  روحئ   ئه  عه

 

زيزئ  ئه ژ  ده س چي ئه 

 مه راسئ مئ   ئئ  مه چئدئ 

 

ديريمو

 

 

رووژئ :  ...................

ساات: ....................

 ادروس: خيابونئ مئ لا په ريشو....م. ایموم    حوسین (ع).....

 

 

+  نویسیاوی ئه ر  جمعه سوم خرداد 1387ساعت 21:15  توسط که د خودائی  | 

قداست شاهنامه فردوسی در بین لکها

شاهنامه ی حکیم ابوالقاسم فردوسی حماسه سرای بزرگ ایرانی بدون تردید از بزرگترین کتب نگاشته شده توسط ساکنان سرزمین پرشیا است. اقوام لک ایرانی به عنوان بومیان باستانی این سرزمین، تعصب و غیرت ایرانی بودن خود را در برگردان شاهنامه به زبان لکی نشان داده اند.

لازم به یادآوری است که تمامی شاهنامه ی فردوسی توسط شعرای گمنام لک منطقه سیمره به زبان لکی منظوم برگردانده شده است (همانگونه که در نوشتارهای پیشین این سایت موجود است، آثار نثر به زبان لکی بسیار اندک است).

می توان گفت شدت علاقه لک زبانها به شاهنامه فردوسی و دیگر دیوانهای شعر پارسی چون خمسه نظامی، مثنوی معنوی و ... از جایگاه خاصی برخوردار است. جالب است بدانید که لک زبانها علاوه بر آنکه برای شاهنامه فردوسی ارزش و احترامی درحد یک کتاب مقدس قائلند،بلکه بسیاری ازابیات آنرا که به زبان لکی منظوم سروده شده است،حفظ هستند وبرخی از سالخوردگان این دیار حافظ کل شاهنامه لکی هستند.


ادامه مطلب
+  نویسیاوی ئه ر  جمعه بیست و سوم فروردین 1387ساعت 22:58  توسط که د خودائی  | 

افت تحصیلی چرا؟

آقای ریس جمهور ،آقای وزیر، نمایندگان محترم مجلس و مردم شریف لرستان

افت تحصیلی در لرستان چرا و به چه علت؟

چنانچه به آمار قبولی های دانشگاهها وموسسات اموزش عالی در استان بنگریم متوجه افت شدید ان در سالهای گذشته خواهیم شد این افت چنان شدید است که میزان قبولی دانش اموزان لرستانی در دانشگاه های معتبر ومهم کشور به تعداد انگشتان دست می رسد این در حالی است که در سالهای نه چندان دور این میزان چنان بود که در هر دانش گاهی در تهران لرستانی ها دارای یک انجمن بودند.

 این افت معلول عللی چند است که تعدادی از آنها با سایر مناطق کشور همگون می باشد که عواملی از جمله بی کاری دانش اموختگان ، بی انگیزگی خانواده ها ، سودآوربودن شغل های کاذب و دلالی ها ، بالابودن هزینه های تحصیلی ، همگانی و عمومی کردن تحصیلات دانشگاهی ، وجود دانشکده ها و دانشگاه های سطح پایین،جذب زیاد وبی حساب دانشگاه ازاد،و . . .می باشد، اما آنچه در استان ما بویژه در سال های اخیر باعث افت شده است ، سیاسی شدن محیط های آموزشی می باشد که این عامل خود باعث گردیده است که در هر دوره افراد کم لیاقت تر و ناکارشناس تری که وابستگی حزبی به گروه و افراد خاصی دارند قدرت را در دست گرفته و با کم تدبیری و احیانا کینه ورزی های شخصی باعث توزیع تنش در سطح آموزگاران شده و در نتیجه در نحوه ی تدریس و آموزش عزیزان آموزگار به دانش آموزان اثرنامطلوبی بگذارد.

جه باید کرد؟ به راستی چه باید کرد به نظر بنده تمام این مسائل زنجیر وار به هم پیوسته اند و چون مکانیزمی درست و صحیح وجود ندارد که بر برگزیده شدگان پایین دست در این وزارت خانه نظارتی درست و دقیق داشته باشد این مسائل و مشکلات به وجود می ایند به طوریکه آنچنان که در انتخاب وزیر دقت می شود در انتخاب مدیران کل دقت نمی شود و این عامل باعث شده است که بهینه گزینی صورت نگیرد.

کمیته ی الشتری های انجمن لرستانی های مقیم تهران از نماینده گان محترم مجلس ومیرکل آموزش وپرورش استان و در نهایت از وزیر محترم آموزش و پرورش خواستار رسیگی به این معضل می باشد.

 

کمیته الشتری های انجمن لرستانی های مقیم تهران

+  نویسیاوی ئه ر  دوشنبه نوزدهم فروردین 1387ساعت 16:15  توسط که د خودائی  | 

تقویم لکی

  تقویم لکی (گاهنامه لک: Laki Calendar)

ماه هایی که در تقویم لکی وجود دارند بازمانده ی ایران باستان و تعالیم میترا پرستی است. به گونه ای که لک ها همانند ایرانیان باستان، اول آبان را ابتدای زمستان می دانند. ماه های لکی و معادل های آنان در تقویم ایرانی در زیر نگاشته شده است.

ماه ایرانی

ماه لکی (مانگ لکی)

فونتیک لاتین

توضیحات

فروردینگان

پنجه

Panja

 

اردو بهشت

میریان

Mewrian

 

خرداد

گاکور

Gâkor

 

تیر

آگرانی

Âgerâni

آگر در فارسی باستان و لکی به معنای آتش است. آگرانی کنایه از داغ ترین ماه سال است.

مرداد

مردار

Merdâr

 

شهریور

ماله ژیر

Mâla žir

در این ماه از سال، روستاییان محل سکونت خود را به سیاه چادر تغییر می دهند.

مهر

ماله ژیر دوماینه

Mâla žir domain

 

آبان

تویلته کن

Toiltaken

تویلته کن ابتدای زمستان است. اولین روز این ماه زمان برگزاری جشن بزرگ تویلته کن است

آذر

مانگ سیه

Mâng sia

مانگ سیه کنایه از سردترین ماه سال است که درآن استخوان های انسان سیاه می شود.(کنایه لکی)

دی

نوروژ

newrôž

 

بهمن

خاکه لیه

Xâka lia

 

اسفندگان

مانگ عید

Mâng ed

 

 

همانگونه که در جدول بالا دیده می شود، مردمان نیک پندار لک با الهام گرفتن از طبیعت و روزگار در حال گذر، بهترین واژگان را برای نامگذاری ماه های سال لکی برگزیده اند.

نمونه های اینچنینی از ابتکار و فرهنگ غنی مردمان لک، بسیار است که متاسفانه در سال های اخیر با افزایش نرخ شهرنشینی و گرایش به زبان فارسی تهرانی، این داشته ها در حال فراموشی هستند. به امید روزی که مردمان لک به فرهنگ غنی و تاریخ چنیدین هزار ساله ی خود آگاهی یابند.

وبگاه مردمان لک

http://www.lakistan.persianblog.ir

+  نویسیاوی ئه ر  یکشنبه یازدهم فروردین 1387ساعت 14:49  توسط که د خودائی  | 

محاکمه

بنام آفریدگار بزرگ که عالم را بر اساس خرد بنیاد نهاد

این مطلب  را پیشتر نگاشته بودم  اما به علت  رقابت انتخاباتی ممکن بود  باعث واکنش هایی می شد بنابراین اکنون که  انتخابات تمام شده است و این نوشته علیه و له کسی نمی تواند باشد آنرا منتشر می نماییم  پیشاپیش از تمامی سرورانی که نام آنها را در اینجا می برم معذرت می خواهم .

بنده تا انجا که به یاد دارم (دوران راهنمایی به بعد ) در انتخابات  های لرستان  (سلسله،دلفان ، کوهدشت ،پلدختر وخرم آباد ) کاندید ا ها و مشاورانشان بر روی رگهای گردن مردم بیشتر کار می شود تا عقلشان ، تو ئه ژ  هووزئ  ایکس وندی    ایما دئ هووزئ  زد وندیم و .  .. حرف های معمول بوده و متاسفانه با تعریف جدیدتر  هنوز هست .

جوامع هندی گون ما (که بر ثروت و خرافه استوار شده اند)  به کلی نیاز به یک خانه تکانی دارند ، خانه تکانی را از خودم آغاز می کنم  :

آقا فرزاد  ایا نژاد و سرزمین مهم است یا عقیده و فکر ، آیا هم فکری مهم است یا هم زبانی ، آیا اگر من کمی این طرف و آنطرف تر به دنیا می امدی  باز هم به لک بودن الشتری بودن حسنوند بودن  وابستگی داشتی یا نه ؟ آیا این حس سرزمین و خانواده دوستی (پرستی ) خدا دادی است ؟  ایا اگر عرب بودی  در مود ایران و ایرانی چگونه می اندیشیدی؟ اگر دو کلاس درس نخوانده بودی  آیا  هم اکنون رای ات را به کمیته امداد، هووز، ایل، تعصب، نمی فروختی ؟ آیا در دایره ی 27 ساله محمدی ها کاظمی ها،شاهرخی  ها،حسنوند هاو . ..   طواف نمی کردی؟ ایا با ناظر ومجری شدن  به شرکت 120درصدی کمک نمی کردی ؟آیا صندوق های سیار را نمی برد  در دره ها و جاهای خلوت بین روستا ها به نفع هووز ات پر نمی کردی؟

فرزاد : به احتمال زیاد آره  مگر من چه تفاوتی دارم؟

+  نویسیاوی ئه ر  جمعه بیست و چهارم اسفند 1386ساعت 11:6  توسط که د خودائی  |